101 Nederlandse Voetbaliconen (13) Mick Clavan

Geboren: 11 maart 1929, Den Haag
Overleden: 11 juli 1983, Den Haag
Positie: Aanvaller
Clubs:Den Haag ’54, Holland Sport, ADO
Actief: 1954-1963
Doelpunten: Onbekend
Nederlands elftal: 27 interlands, 7 doelpunten
Trainer:

Geruchtmakend zaakje: in een Haagse lunchroom- vergeten woord, lunchroom – kreeg hij het aan de stok met een sergeant die hem opdroeg zijn das behoorlijk vast te knopen. ‘Sloof je niet zo uit’, zei dienstplichtig soldaat Clavan. Dat had hij beter niet kunnen doen: hij werd in 1951 tot twee maanden cel veroordeeld. Mooi dat hij daarna evengoed nog vijftien interlands speelde.

Op 12 juli 1983 schreef de Volkskrant: ‘De oud-voetbalinternational Mick Clavan is gisteren op 54-jarige leeftijd aan een hartaanval overleden. In de Nederlandse competitie speelde hij achtereenvolgens voor de Haagse verenigingen ADO, Holland Sport en Scheveningen Holland Sport.’


1964; Training Nederlands elftal te Zeist, Mick Clavan en Eddy Pieters Graafland
foto: Harry Pot / Anefo
Mathijs (“Mick”) Clavan kwam eerst uit voor RVC Rijswijk. Tussen 1943 en 1954 speelde hij voor ADO, de ploeg waar ook zijn broers Tom en Cock voor uitkwamen. Mick Clavan had een subliem linkerbeen en geen meegaand karakter. Hij was een volkse Hagenaar en een geboren voetballer. Een echte linksbuiten, dus onvoorspelbaar in zijn daden en zijn doen. Als voetballer bleef hij heel lang aan de top. Toen voetballers nog niet zo werden genoemd, was hij bij de oprechte arbeidersclub ADO al een echte vedette.

Net negentien was Mathijs Clavan -wegens zijn vaak ongrijpbare acties van jongs af aan Mick, naar Mickey Mouse- toen hij in 1948 al in het Nederlands elftal mocht debuteren. Vervolgens werd hij prof bij Den Haag `54

Er viel bijna niet meer aan te ontkomen aan de invoering van semi-profvoetbal in Nederland. Immers, eind 1953 was er een zogenaamde “wilde Bond” opgericht, n.l. “De Nederlandse Beroeps Voetbal Bond”. Deze bond was een regelrechte concurrent van de KNVB en overal werd er spelers aan clubs onttrokken om eindelijk het betaalde voetbal in Nederland van de grond te doen krijgen. Toon Bauman, Mick Clavan, Piet van Anraad, Lou Willems en Wim Mangelmans waren de eerste ADO spelers die naar het “wilde voetbal” overstapten.

Binnen de Haagse gemeentegrenzen was er namelijk een profclub opgericht. Profclub Den Haag was de naam die later De Flamingo’s werd. De naam Flamingo’s moest echter alweer snel worden veranderd omdat er al een club was met deze naam en toen koos men voor de naam Holland Sport (SHS). Vervolgens speelde Clavan tussen 1956 en ‘63 wederom voor ADO. Hij bouwde hierna af bij de Haagse amateurclub Ooievaars, waar hij later ook als trainer actief was.

Hij speelde linksbuiten en linksbinnen, later werd hij half en nog later zelfs linksback. Technisch zo vaardig dat het leek alsof hij de bal aan een touwtje had. Liet de tegenstander ‘happen’ en die was dan gezien. Zijn beste tijd als speler kende hij in 1954/55 bij SHS toen hij in de profclub een vleugel vormde met Bertus de Harder.

Nederlands elftal

Net negentien was Mathijs Clavan toen hij in 1948 al in het Nederlands elftal mocht debuteren in een 2-1 overwinning tegen Noorwegen waarin hij eenmaal scoorde. Oranje werd vervolgens een echte duiventil voor deze hollen-of-stilstaan voetballer. Hij kwam er in en ging er weer uit. Hij werd afgeschreven, maar kwam steeds weer terug; in 1950, in 1953, in 1955, in 1957, in 1962, in 1964 en zelfs nog in 1965, toen hij al bijna 36 was.

Toen Mick Clavan voetbalde was gezag in sport en maatschappij nog een vanzelfsprekend gegeven. Dat was een probleem voor deze vrijbuiter, want zijn aard was even rebels als van latere linksbeners als Piet Keizer en Willem van Hanegem. Jaap van der Leck (tussen 12 juni 1949 en 30 mei 1954 bondscoach van het Nederlands voetbalelftal) had een zwak voor Mick Clavan. In de ‘memoires’ van de Oranje-oefenmeester tussen 1949 en 1954, komt dat voortdurend naar voren, al blijkt Van der Leck zich ook regelmatig een ongeluk aan Clavan te hebben geërgerd.

Van der Leck liet Clavan zelfs niet vallen toen bijna alle hotemetoten van de voetbalbond genoeg hadden van de wispelturige ADO-crack.

Die afkeur van de bestuurders was gebaseerd op de rel die in het vroege voorjaar van 1951 ontstond. Soldaat Mick werd toen door het Hoog Militair Gerechtshof tot twee maanden cel veroordeeld. In een Haagse lunchroom aan het Spui stond Mick een patatje te eten, toen een toevallig binnenstappende sergeant hem toesnauwde het tenue in orde te brengen. Dat was nou typisch iets waar Mick Clavan niet tegen kon. Hij negeerde het bevel en schold de aandringende sergeant even later uit voor ,,uitslover”.

Twee maanden lang moesten de ADO-fans het zonder hun lieveling doen. De doorsnee KNVB-leider vond voorts dat die eigenzinnige jongeman uit Den Haag niet langer de nationale kleuren mocht dragen. Met die opvatting was Jaap van der Leck het volkomen oneens. Aan de celstraf kon hij niets veranderen, maar in diverse persoonlijke gesprekken met Clavan en diens clubtrainer Ben Tap, sprak Van der Leck herhaaldelijk zijn vertrouwen uit in de voetballer en in de mens Mick Clavan.

In het verlengde hiervan kreeg de trainer de Keuze Commissie eind 1951 zó ver ‘Het Geval Mick Clavan’ toch mild te beoordelen.


1955; Nederland-België (uitslag 2-2), in Stadion de Kuip. Het Nederlands elftal
vlnr, Cor v.d. Hart, Rinus Schaap, Roel Wiersma, Kees Kuys, Jan Klaassens, Frans de Munck gehurkt, Mick Clavan, Tinus Bosselaar, Jan Brooijmans, Sjef de Bruyckere, en Bram Appel
foto: Daan Noske

Even later kreeg het Nederlands elftal er weer een goede speler en bovendien een buitengewoon gezellige jongen bij. Als het ging om uitgaan en sfeer in de groep, had je aan Mick Clavan altijd een goeie. Dat blijkt ook uit het uitgebreide rapport dat Jaap van der Leck en KNVB-secretaris-penningmeester c.q. reisleider Lo Brunt eind 1950 na de in Basel gespeelde interland Zwitserland-Nederland opstelden.

Goed, er was weer eens verloren, met 7-5 dit keer, maar och heden, wat was het leuk en gezellig geweest. Er was gezongen en gefeest. En Mick Clavan had weer voorop gelopen. Als linksbuiten had hij het volgens Van der Leck trouwens ook lekker gedaan: ,,Clavan toonde een goed spelbegrip. Hij was beweeglijk en snel en koos goed positie.”

Maar het fijnst van alles was toch wel het feest na de interland, in het casino van Basel. ,,Onze jongens hebben zich van hun allerbeste kant laten zien. De nederlaag heeft geen afbreuk gedaan aan hun vrolijkheid. Zij hebben tal van leuke, vlotte liedjes gezonden, waar de Zwitsers grote pret om hadden. De stemming was voortreffelijk en zeer vriendschappelijk. We hadden zo het idee dat wij al weken in Basel waren!”

Hij werd geselecteerd voor de Nederlandse ploeg voor de Olympische Zomerspelen van 1948, maar hij speelde niet. Tegen het einde van 1950 had hij 12 interlands gespeeld, maar zijn wispelturige karakter stond vaak het selectiebeleid van het Nederlands elftal in de weg. Hij werd geselecteerd voor de Olympische Zomerspelen van 1952, waar hij in de enige wedstrijd van Nederland speelde, een 1–5 nederlaag tegen Brazilië.

Op 3 april 1957 verloor Nederland, in zijn 24e interland, met 1-2 van West-Duitsland en Clavan werd vervolgens vijf en een half jaar niet meer geselecteerd. Clavans interlandloopbaan was er een van comebacks. Zijn zilveren interland leek hij nooit te halen. Tot november 1962, toen Elek Schwartz Clavan, die nu 33 jaar oud was en voor een bescheiden club speelde hem opriep voor een EK-kwalificatiewedstrijd tegen Zwitserland. Mede door de inbreng van Clavan won Nederland de thuiswedstrijd met 3-1. Bijna twee jaar later, in oktober 1964, werd Clavan opnieuw opgeroepen, dit keer voor een WK-kwalificatiewedstrijd tegen Albanië. Met Clavan in de gelederen won Nederland deze uitwedstrijd met 2-0. Zijn loopbaan in Oranje strekte zich uit over 17 jaren, van zijn debuut in 1948 Oslo tot zijn laatste optreden in 1965 in Tel Aviv (een invalbeurt voor Klaas Nuninga).

Clavan’s internationale carrière duurde 16 jaar en 245 dagen, waardoor hij momenteel de voetballer is met de derde langste carrière in Oranje, naar Abe Lenstra (19 jaar en 19 dagen) en Bertus de Harder (16 jaar en 363 dagen).

Clavan speelde 27 interlands voor het Nederlands voetbalelftal. De meeste interlands speelde hij als ADO-speler, maar hij werkte ook zes interlands af als speler van Holland Sport (SHS). Hij maakte zeven doelpunten voor het Nederlands elftal.

Clavan overleed in 1983 op 54-jarige leeftijd aan een hartaanval.

Prijzenkast en erelijst:

Nederlands elftal:
* 27 interlands, 7 doelpunten
* Olympische Spelen 1948 en 1952

Referenties en bronnen:
Wikipedia, Trouw, Volkskrant, voetballegends.nl