101 Nederlandse Voetbaliconen (20) Hans Eijkenbroek

Geboren: 5 januari 1940, Schiedam
Overleden:
Positie: Verdediger
Clubs: Hermes DVS, Sparta, Willem II
Actief: 1962-1975
Doelpunten: Sparta (13), Willem II (4)
Nederlands elftal: 18 interlands
Trainer: AZ, Roda JC, AZ, Haarlem

In 1962 werd Eijkenbroek hoogstpersoonlijk door Dennis Neville bij Hermes DVS gescout, het was het begin van een jarenlange carrière bij Sparta Rotterdam. Bij de club uit Spangen heeft hij tweemaal de bekerfinale weten te bereiken. Tegen ADO en tegen Ajax, alhoewel van laatstgenoemde nipt werd verloren waren het finales om nooit te vergeten.

Hij speelde voor Hermes DVS, Sparta en Willem II. Eijkenbroek maakte zijn interland- debuut tegen België op 16 april 1967 en kwam in zijn carrière als verdediger tot 18 interlands. Na zijn spelerscarrière werd hij trainer. Hij werkte achtereenvolgens voor Sparta, AZ’67, Roda JC, weer AZ’67 en Dordrecht’90.

Maar de mooiste KNVB beker herinnering van Eijkenbroek dateert uit ‘80/’81 als rechterhand van Georg Kessler bij AZ’67. De club won de dubbel en behaalde de finale van de UEFA Cup. Twee van de drie grote prijzen binnenslepen in één maand, het is weinig voetbaldieren gegeven. Het was een geweldige periode; de resultaten waren ongekend en hij lag als ex voetballer goed in de groep. Hans Eijkenbroek was de koning in Alkmaar.


1968. Oranje-aanvoerder Hans Eijkenbroek wisselt vaantjes uit met België-aanvoerder Pol van Himst
foto: Nationaal Archief
In de rubriek Kasteelkanjers van Sparta Rotterdam wordt het vizier gericht op oud-spelers die Sparta in het rood-witte shirt extra kleur hebben gegeven. In de rij der memorabele smaakmakers belichtte Louis Du Moulin in maart 2019 de iconische centrale verdediger Hans Eijkenbroek, die vanaf 1963 tien jaar lang de Spartaanse defensie met verve leidt en ook zal uitgroeien tot een zeer gewaardeerde international. Later is ‘De Eijk’ ook nog als trainer op Spangen actief.

Hans Eijkenbroek is al dik 23 jaar wanneer Sparta hem serieus gaat volgen. Zelf is de solide stopper van Tweede Divisieclub Hermes DVS op de hoogte van die belangstelling, daarom wil hij ondanks een blessure beslist spelen in de Schiedamse derby tegen SVV. Het lukt hem net om een helft vol te houden, voor scheidend Kasteelheer Denis Neville, die hoogstpersoonlijk op Harga is komen kijken, precies genoeg om vast te stellen dat de oerdegelijke Eijkenbroek voor Sparta beslist een aanwinst zal zijn. De Spangenaren betalen in de zomer van 1963 ‘Hermes’ een vergoedingssom van 45.000 gulden en Eijkenbroek wordt Spartaan.

Noodgreep

Zijn eerste seizoen op Eredivisieniveau valt hem niet mee, maar dat komt ook omdat de hele ploeg onder nieuwe trainer Bill Thompson zeer stroef draait. De Schotse pijproker haalt ruim halverwege de rit evenwel een noodgreep uit die fantastisch uitpakt: de geblokte krachtpatser Theo Laseroms, tot dan met Eijkenbroek het hart van de verdediging vormend, wordt stormram in de spits. Mooi voetbal levert die ‘wisseltruc’ niet op, wel de broodnodige (doel)punten, de Kasteelploeg redt uiteindelijk het vege lijf.

De jaren daarop verlopen soepeler, voor Sparta en eigenlijk nog meer voor Eijkenbroek, die zich als ongenaakbare rots in de rood-witte branding steeds meer laat vergelijken met zijn legendarische voorganger Rinus Terlouw. Net zo’n natuurlijke leider, buitengewoon wilskrachtig, onbevreesd, hard maar nooit gemeen, kopsterk en niet vies van een stevige sliding, gezegend met al die kwaliteiten volgt ‘De Eijk’ ook eenzelfde opmars als Terlouw richting vaste plek Nederlands elftal.

Georg Kessler

Bondscoach Georg Kessler laat hem eerst op 16 april 1967 (met ploeggenoot Pim Doesburg) debuteren in het uitduel tegen België, dat met 1-0 verloren gaat. Zoals bij Sparta neemt hij ook in Oranje ‘als vanzelfsprekend” het aanvoerderschap graag op zich, dat terwijl toch Feyenoords inmiddels roemruchte ijzervreter Rinus Israël naast hem achterin staat opgesteld en ook grote Ajax-helden als Johan Cruijff en Piet Keizer doorgaans deel uitmaken van Kesslers sterkste elftal. Mooiste ‘Oranjemoment’ wordt beleefd op 14 januari 1970 op een volgepakt Wembley, waar regerend wereldkampioen Engeland knap op 0-0 wordt gehouden. Eijkenbroek speelt, net als de andere uitverkoren Spartaan Jan van Beveren, een ‘berepartij’. Niettemin zal deze achttiende interland ook meteen zijn laatste blijken te zijn: nieuwe bondscoach František Fadhronc ziet het niet in hem zitten en dankt hem, hoe oneerbiedig, zonder verdere persoonlijke berichtgeving af.


Sparta-Feijenoord: Hans Eijkenbroek stopt Ove Kindvall met een sliding
foto: Onbekend
Twee bekerfinales

Gelukkig voor de teleurgestelde Eijkenbroek blijft de band met Georg Kessler intact, want de afgezwaaide bondscoach strijkt in de zomer van 1970 neer op het Kasteel, waarmee de aanloop begint tot een schitterend seizoen. Met aantrekkelijk voetbal strijden de Spangenaren lange tijd mee om de bovenste plaats en na afgehaakt te zijn in de titelrace wordt de finale om de KNVB-beker bereikt. In een afgeladen Kuip is Ajax op 5 mei 1971 de tegenstander, die ternauwernood een gelijkspel (2-2) uit het vuur sleept. De ‘replay’ is vijftien dagen later (vreemd genoeg) in Amsterdam, waar een tjokvol Olympisch Stadion de ‘godenzonen’ van Rinus Michels met 2-1 ziet winnen. Daartoe heeft Cruijff Eijkenbroek al binnen vijf wedstrijdminuten een loer gedraaid, maar is vooral scheidsrechter Lau van Ravens voor de Spartaan de kwaaie pier. ,,Johan zag mijn bovenbeen en dook er slim overheen,” aldus ‘De Eijk’ na afloop. ,,Maar wat me veel meer dwarszit is dat Van Ravens direct gretig naar de stip wees. Het is al de derde keer dit seizoen dat ik van hem een strafschop tegen krijg.”

Eenmaal uitgevoetbald zal Eijkenbroek op ‘de dubbel tegen Ajax’ terugblikken als een van de hoogtepunten in zijn rood-witte carrière. ,,Onvergetelijk zijn voor mij ook het winnen van KNVB-beker in 1966 tegen ADO in de Kuip en de reeks Europa Cupduels, zoals met name die tegen Bayern München, die we helaas ongelukkig verloren.”

(Assistent)-trainer

Eijkenbroek verlaat Sparta in 1973 om te gaan afbouwen bij Willem II, maar keert vier jaar later alweer terug op Spangen als assistent van eerst Cor Brom en later Mircea Petescu. Vanaf eind 1979, na het ontslag van de Roemeen, is hij nog heel even Sparta’s hoofdtrainer, maar op het tweede plan voelt Eijkenbroek zich toch het prettigst. In die hoedanigheid beleeft hij nog een prachtperiode bij AZ (met Georg Kessler) en gedurende vele jaren als hersteltrainer bij FC Dordrecht.

Na de opmerkelijke trainerswissel tussen AZ‘67 en Roda JC stond voor het nieuwe seizoen (1983-1984) Hans Eijkenbroek als nieuwe trainer op het trainingsveld in Kerkrade. In zijn eerste seizoen bij Roda JC liet trainer Hans Eijkenbroek zijn elftal fris en aanvallend spelen. Met name na de winterstop kende Roda JC een goede periode en zette een aardige serie neer van zeven wedstrijden op rij ongeslagen. Roda JC stond met nog acht wedstrijden te gaan op een mooie vierde plaats. Uiteindelijk eindigde Roda JC op een fraaie negende plaats en werd John Eriksen topscorer met 23 doelpunten.

In de aanloop naar het seizoen 1984-1985 kon Hans Eijkenbroek echter niet meer beschikken over John Eriksen, de Deense goalgetter vertrok naar het Franse Mulhouse. De start van de competitie was opnieuw te wisselvallig en het spel van Roda JC stelde teleur. De geruchten over het ontslag van de trainer namen toe en kwamen na het verlies in de beker tegen eerste divisionist Vitesse in een stroomversnelling. Op 25 november 1984 werd Hans Eijkenbroek na 13 wedstrijden ontslagen en ging Roda JC op zoek naar een opvolger.

Na zijn ontslag bij Roda JC keerde Hans Eijkenbroek weer terug bij zijn oude club AZ‘67 en was hij werkzaam bij Dordrecht ‘90.

Hans Eijkenbroek alias De Eijk heeft het voetbal nooit vaarwel kunnen zeggen. Met een voetbalverleden waar je u tegen zegt had Eijkenbroek eigenlijk ook geen andere keuze, wat had hij anders moeten gaan doen?

Ondanks zijn indrukwekkende voetbalcarrière is Hans Eijkenbroek een bescheiden man. Het is dat zijn voetstappen geluid maken anders zou hij geruisloos door het FC Dordrecht stadion hebben gewandeld. Sommige mensen geven liever aandacht dan dat ze het krijgen, Eijkenbroek is zo iemand. Jarenlang was hij in de luwte hersteltrainer bij FC Dordrecht en daarnaast multifunctioneel inzetbaar op de Krommedijk.

Staat de tribune onder water? Dan trekt Hans de een paar kaplaarzen aan en pompt de boel leeg.

Moeten er stoeltjes op de tribune vervangen worden? Hans stroopt zijn mouwen op en voilà, de stoelen zijn in mum van tijd opnieuw gemonteerd.

En de wat oudere supporters onder ons zullen vast nog het meeuw verhaal kennen. Feyenoord speler Eddie Treytel schoot in de wedstrijd tegen Sparta een meeuw uit de lucht die vervolgens dood op het veld belandde. Eijkenbroek aarzelde geen moment en pakte het beest op om het langs het veld te leggen. Het leverde hem een mooie anekdote én een boze brief van de Dierenbescherming op. Zij waren er namelijk stellig van overtuigd dat de meeuw nog gered had kunnen worden.

Kortom: uit alles wat hij doet blijkt dat hij de bijnaam De Eijk niet voor niks heeft gekregen.

Op afstand

Tegenwoordig geniet Eijkenbroek, op het moment van schrijven inmiddels 80, in het Noord-Hollandse Dirkshorn met vrouwlief vooral van zijn oude dag, onder meer door iedere dag flinke wandelingen te maken ,,Sparta volg ik nog op de voet, maar dan wel op afstand. Omdat ik geen auto meer rij kom ik amper nog de kant van Rotterdam op. Neemt niet weg dat ik de club en de mensen die ik er nog ken graag het allerbeste wens.

Prijzenkast en erelijst:

* KNVB Beker (Sparta): 1965/66
Nederlands elftal:
* 18 interlands

Referenties en bronnen:
Wikipedia, rodajckerkrade.nl, sparta-rotterdam.nl, fcdordrecht.nl