101 Nederlandse Voetbaliconen (47) Piet van der Kuil

Geboren:10 februari 1933, Velsen
Overleden:
Positie: Aanvaller
Clubs: VSV, Ajax, PSV, Blauw-Wit, Telstar
Actief: 1947-1966
Doelpunten: Ajax (59), rest onbekend
Nederlands elftal: 40 interlands, doelpunten: 9
Trainer:

In 1956 is Ajax bereid 17.000 gulden te betalen voor de technisch vaardige, kleine rechtsbuiten Piet van der Kuil van VSV. “Hoe dat contact tot stand kwam ? Nou we speelden op een dag tegen Ajax in De Meer. Na de wedstrijd vroeg trainer Jack Reynolds of ik bij Ajax wilde komen. Ik zei dat dat goed was.”

Als hij zich gaat verloven wil hij dat Ajax de kosten van het verlovingsfeestje betaalt. De penningsmeester weigert en Van der Kuil vertrekt voor een recordbedrag naar PSV. Hij kan daar meer verdienen en krijgt een plaats op de Philips Bedrijfsschool waar hij een opleiding tot instrumentenmaker volgt. Zijn geringe postuur belemmert hem niet. Van der Kuil schrijft veertig interlands op zijn naam.


1960: Belgie tegen Nederland 1-4. Piet van der Kuil gaat scoren (0-2).
foto: Harry Pot / Anefo
Van der Kuil speelde in zijn jeugd voor VSV. De rechtsbuiten brak door in het eerste van deze ploeg en maakte op 19-jarige leeftijd reeds zijn debuut in het Nederlands elftal, in een wedstrijd op 6 april 1952 tegen België. Hij was meteen een vaste waarde in Oranje en behoorde ook tot de selectie voor de Olympische Zomerspelen 1952, waar het voetbalteam kansloos met 5-1 tegen Brazilië verloor. In 1956 tekende Van der Kuil een contract voor Ajax, waar hij in drie seizoenen 36 doelpunten maakte.

Piet van der Kuil gold als een snel opgeklommen rasvoetballertje, een dreumes van 1,65 meter die jarenlang de rechtsbuitenpositie in het Nederlands elftal bezette. Het spel van Piet van der Kuil was gebaseerd op snelheid, behendigheid en opportunisme. Zijn talent ontpopte zich vlot bij VSV, de club uit zijn geboortestad. Hij speelde namens de Velsense club tien maal in Oranje. In zijn eerste interland als Ajacied was hij het middelpunt van een rel die de KNVB op zijn grondvesten deed schudden.

Piet van der Kuil was tijdens Nederland-België gevraagd een blessure te simuleren en plaats te maken voor invaller Coen Dillen. Hij weigerde en hing het geval, in die tijd een voorbeeld van ongehoorde onsportiviteit, aan de grote klok. Linksbinnen Theo Timmermans was hem tien minuten voor tijd op last van de keuzecommissie komen vragen. “Hij fluisterde me toe. De KC heeft gezegd dat je er uit moet gaan. Doe maar of je geblesseerd bent. Laat je maar vallen. Ze willen dat Coen Dillen er in komt. Dan kan die een goal maken.” Van der Kuil was ernstig aangeslagen en verscheen niet op het diner. Het gerucht deed zijn ronde. De KNVB zocht de zaak tot de bodem uit en strafte Henk Hoolboom en Henk Pellikaan, twee van de drie leden van de KC. Zij werden uit hun voorname functie ontheven.

Voor velen was Johan Cruijff het ultieme idool, maar Velsenaar Piet van der Kuil was juist het idool van Johan Cruijff. “Johan was echt een toffe gabber”, zegt Van der Kuil, Ajax-aanvaller van 1954 tot 1959. Piet van der Kuil speelde in die periode 124 wedstrijden met onder andere Rinus Michels, Sjaak Swart en Henk Groot. Naast het werk als voetballer bracht Van der Kuil vis langs de deuren bij de mensen in Betondorp. Zo ook bij de familie Cruijff. “Ik bracht elke vrijdag vis bij z’n moeder. Daarvan leerde ik Johan kennen”, vertelt Van der Kuil.

Van der Kuil was in die jaren het idool voor de jonge Johan Cruijff, maar zoveel indruk heeft dat nu ook weer niet op hem gemaakt. “Dat is zo bij die jongetjes. Dat heb ik zelf ook meegemaakt. Als 10-jarige jongen heb je idolen”, vertelt hij nuchter. “Ik heb gevoetbald met Faas Wilkes en Abe Lenstra, dat waren mijn idolen toentertijd. Dat ik daarmee heb gevoetbald, is ongelofelijk.”

Cruijff kwam in de jaren ’50 vaak kijken naar de wedstrijden van Ajax in het stadion vlakbij zijn woonhuis op de Akkerstraat. Via-via kreeg Van der Kuil te horen dat kleine Johan zijn voetbalschoenen poetste. Toen Van der Kuil dit eenmaal wist, gaf hij Cruijff altijd wat geld voor het schoonmaken. Hoe hij de legendarische nummer 14 zal herinneren? “Het was een gewone jongen. Hij stond voor iedereen klaar.”


Piet van der Kuil scoort voor Ajax tegen Feijenoord.
foto: Onbekend
In 1959 werd hij voor 130.000 gulden door PSV overgenomen. Bij de Eindhovense club kreeg hij tevens de mogelijkheid een opleiding tot instrumentmaker te volgen. Ajax had hem in het begin zelfs in natura, lekkernijen voor zijn verlovingspartij, moeten betalen. Bij PSV waren de maatschappelijke omstandigheden beter. Hij kon gaan studeren aan de bedrijfsschool van Philips. ‘Zo kun je tenminste fris op training verschijnen. Wat vroeger nooit kon, omdat ik dan door het zware werk overdag al moe was.’

Van der Kuil behoorde in deze periode tot de beste Nederlandse spelers. In de Eredivisie was hij ieder jaar goed voor zo’n tien doelpunten. Hij behoorde tot de vaste keus van bondscoach Elek Schwartz en stond in de belangstelling van clubs uit binnen- en buitenland. Het liefst was hij fullprof geworden, maar zijn vrijages met Italiaanse (Fiorentina) en Spaanse clubs (Espanyol) werden telkens gedwarsboomd door hoge transfersommen. Daarom bleef Van der Kuil bij PSV. Op 14 oktober 1962 speelde hij zijn veertigste en laatste interland, tegen België. In totaal scoorde hij negen doelpunten voor Nederland. In 1963 ging hij van PSV naar Blauw-Wit, waar hij één seizoen speelde. In 1964 keerde hij terug naar zijn geboorteplaats Velsen, naar Telstar dat een jaar eerder was voortgekomen uit VSV en Stormvogels.

Van der Kuil had enkele maanden eerder zijn langdurige interlandcarrière beëindigd. Hij vroeg bondscoach Elek Schwartz hem wegens vormverlies niet langer te selecteren. Van der Kuil verbeterde in zijn jaren wel het record van de langst actieve rechtsbuiten in het Nederlands elftal. Dat was met 36 caps in handen van de befaamde Frank Wels; Van der Kuil kwam tot 40 interlands. In 1966 beëindigde hij zijn carrière.

Prijzenkast en erelijst:

* Kampioen Eerste klasse West II (VSV): 1948/49
* Kampioen Eredivisie: 1956/57 (Ajax), 1962/63 (PSV)
Nederlands elftal:
* 40 interlands, doelpunten: 9
* Olympische Spelen 1952

Referenties en bronnen:
Wikipedia, Koning Voetbal, ajax.nl, voetballegends.nl, www.nhnieuws.nl