101 Nederlandse Voetbaliconen (51) Roy Makaay

Geboren: 9 maart 1975, Wijchen
Overleden:
Positie: Aanvaller
Clubs: Vitesse, CD Tenerife, Deportivo La Coruña, Bayern München, Feyenoord
Actief: 1993-2010
Doelpunten: Vitesse (42), CD Tenerife (21), Deportivo La Coruña (79), Bayern München (78), Feyenoord (36)
Nederlands elftal: 43 interlands; doelpunten: 6
Trainer: Feyenoord –13 (ass. trainer)

Heeft op 7 maart 2007 in de wedstrijd Bayern München – Real Madrid precies 10,12 seconden nodig om te scoren: de snelste treffer in de Champions League. Roy Makaay verdient in zijn periode als spits in München de bijnaam Das Phantom. En treffender kan zijn verschijning op de voetbalvelden niet worden omschreven. Jaagt tegenstanders door heel Europa grote schrik aan door uit het niets ineens een doelpunt te maken.

‘Het spook’ maakt in de eredivisie (Vitesse en Feijenoord), de Primera División (Tenerife, Deportivo La Coruna) en de Bundesliga het duizelingwekkende aantal van 256 goals in 526 wedstrijden. Makaay richt zich na zijn afscheid (2010) op een baan als jeugdtrainer bij Feijenoord.


Roy Makaay voor zijn laatste club: Feijenoord
foto: ANP
Rudolphus Antonius (Roy) Makaay kwam na een amateurcarrière bij SC Woezik (Wijchen), SC DIOSA (Balgoij), SV Blauw Wit (Nijmegen) terecht bij Vitesse en speelde daarna bij CD Tenerife, Deportivo La Coruña, Bayern München, Feyenoord en het Nederlands voetbalelftal. Als geen ander was Makaay in staat om uit het niets een goal te maken. Scoren deed Makaay veelvuldig in clubverband en begon hiermee op professioneel niveau in 1993, bij Vitesse. In het uitduel met MVV Maastricht debuteerde de achttienjarige voetballer in de Eredivisie. Zijn eerste seizoen was hij nog geen basisspeler en scoorde hij dan ook slechts één doelpunt. Het seizoen erop werd Makaay wel de onomstreden puntspeler in Arnhem wat resulteerde in elf doelpunten. Het seizoen hierna trof de Wijchenaar wederom elf maal doel, waarna hij in zijn slotseizoen negentienmaal scoorde. Dit leverde hem op 22-jarige leeftijd een transfer op naar de Spaanse club Tenerife.

Deportivo La Coruña

De Canarische Eilanden ruilde Makaay na twee jaar weer om voor het vaste land, want Deportivo La Coruna had genoeg gezien. De Koninklijken uit het noorden van Spanje werden onder aanvoering van Makaay in 2000 voor het eerst in de geschiedenis landskampioen en doorbrak het de hegemonie van de topclubs uit Barcelona en Madrid, waar vanaf 1984 altijd de landskampioen vandaan kwam. Met 22 treffers was de Nederlander een belangrijke pion in het succesverhaal.

Vier jaar speelde de oud-spits uit Wijchen in Noordwest-Spanje. Behalve kampioen van Spanje won hij ook de Copa del Rey en twee Spaanse Supercups met Depor. In zijn laatste seizoen bij Deportivo werd Makaay topscorer van LaLiga én Europa, dankzij 29 doelpunten. Als dankbetuiging liet hij voor zijn teamgenoten bij Deportivo La Coruña mini gouden schoenen maken.

“Met nog een speelronde te gaan in LaLiga wist ik dat ik niet meer in te halen was voor de topscorerstitel. Ik heb toen een bevriende juwelier, Aalbers uit Velp, de broer van Karel Aalbers, gevraagd of hij 26 gouden schoentjes wilde maken. Ik had via adidas de kleinste voetbalschoenen geregeld en liet die naar Velp opsturen. Op de schoenen stond mijn naam en een dankwoord. Op de dag voor de zomervakantie ben ik ’s ochtends de kleedkamer ingegaan en heb al die schoentjes neergezet. Dat vonden die gasten mooi.”

Het seizoen 2002/03, waarin hij Europees topscorer werd, was ook het beste seizoen in zijn carrière. “Wat betreft het aantal doelpunten wel. Ik maakte er dus 29 in LaLiga en nog negen in de Champions League, in elf duels. Ik scoorde vier keer tegen Bayern: drie keer in München en de winnende in A Coruña. Ik heb ze toen vast getriggerd in München voor mijn latere transfer. Ik hield in 2003 de Braziliaanse Ronaldo van Real, Nihat en Kovacevic van Sociedad en Raúl en Kluivert achter mij op de Spaanse topscorerslijst. In mijn laatste competitiewedstrijd voor Deportivo, thuis tegen Espanyol, wilden mijn ploeggenoten mij aan nog meer goals helpen. Alle ballen vlogen mijn kant op. Ik maakte die wedstrijd nog een geweldige goal. Een speler van Espanyol wilde de bal wegwerken, maar schoot de bal tegen mijn borst, waarna de bal in het doel vloog, haha. We werden dat jaar derde, achter kampioen Real en Sociedad, waar Sander Westerveld keepte. Met Deportivo werd ik kampioen, twee keer tweede en dus een keer derde.”


Roy Makaay (nummer 7 )wordt met Deportivo La Coruna Spaans kampioen.
foto: Pro Shots
Makaay behoort tot de gouden lichting bij Deportivo, die de eerste en enige landstitel in de clubhistorie heeft gewonnen. “De landstitel kwam als een grote verrassing voor iedereen. In de zomer van 1998 kwam ik over van Tenerife, waarmee ik degradeerde. De voorzitters van Tenerife en Deportivo kenden elkaar goed. Dat hielp bij de onderhandelingen. Deportivo had net Rivaldo voor zo’n vijftig miljoen gulden verkocht en had voldoende budget voor investeringen. Samen met Slavisa Jokanovic, mijn Servische teamgenoot van Tenerife, verhuisde ik naar A Coruña. Ik maakte 22 goals in mijn eerste seizoen. Bij mijn debuut tegen Alavés maakte ik een hattrick. Het was de start van een geweldig seizoen.

Ons geluk was dat Real en Barcelona een minder jaar hadden, zo realistisch moet je ook zijn. De titel maakte veel los in A Coruña. Zeker omdat Deportivo in 1994 de landstitel uit handen gaf door die beruchte gemiste penalty van Djukic in de laatste wedstrijd van het seizoen. Dat leverde een trauma op. Wij hadden aan een punt genoeg in onze kampioenswedstrijd tegen Espanyol. Na een half uur stonden we al 2-0 voor. Toen was de druk van de ketel. Een dag later gingen we met een open bus door de stad. Ik heb nooit zoveel mensen bij elkaar gezien als op het Plaza de Maria Pita, al was dat plein niet groot.

“Ik ben ook verkozen in het elftal van de eeuw bij Deportivo. Daarin sta ik naast Bebeto. Fans kunnen zonder moeite alle 26 namen van de kampioensselectie opnoemen. We zijn legendes in A Coruña.”

“Als ik nu naar een wedstrijd van Deportivo kijk geniet ik nog wel van Sierd de Vos en zijn commentaar. Sierd kwam vaak naar A Coruña. Die reportages waren geweldig. Ik weet nog dat hij er een maakte met mijn dochter zingend op de achterbank van de auto. Ik heb later nog met Sierd commentaar gegeven bij Spaans voetbal. Dan zaten we in een hokje van twee bij twee in Amsterdam. Hij had de tafel vol liggen met allerlei papieren. Sierd pluist alle Spaanse kranten en websites uit voor elke wedstrijd. Zo kan hij dat Sierd-sausje over wedstrijden gieten.”

“Mijn afscheid bij Deportivo was iets minder. Ik had een conflict met de voorzitter. Toen ik overkwam van Tenerife zeiden ze: ‘Als je het goed doet gaan we praten over betere voorwaarden en een nieuw contract’. Pas in mijn vierde seizoen, toen het erop ging lijken dat ik de Gouden Schoen ging winnen, klopten ze aan. Nou, toen hoefde het niet meer. Nadat de transfer naar Bayern afgerond was heb ik iedereen bij Deportivo bedankt voor de mooie jaren en ben vertrokken.”

In vier jaar bij Deportivo La Coruña maakte Roy Makaay 96 doelpunten in 171 officiële duels. “Mijn mooiste goals waren die tegen Montpellier in de Champions League, een solo vanaf de eigen zestien, en een hakbal, hangend in de lucht, tegen Real Valladolid. Mijn grootste kwaliteit was dat bijna al mijn schoten tussen de palen kwamen. Daar zit veel uren training in, maar voor het grootste deel is het een gave, een talent, denk ik.”

Met de Spaanse club Deportivo La Coruña werd hij Spaans landskampioen. Ook werd hij met 29 competitiegoals in 2002/2003 Europees topscorer in dienst van deze ploeg. Na Kees Kist, Marco van Basten en Wim Kieft werd Makaay de vierde Nederlander die de Gouden Schoen won en de enige die dat lukte in het buitenland.

Zijn laatste doelpunt in Spaanse dienst, de 1-1 in het kampioensduel tegen Espanyol op 21-06-2003, was tevens zijn 100e goal in de Primera Division. Twee maanden later, in september 2003, verruilde Makaay Deportivo la Coruña voor FC Bayern München. Met de transfer was in eerste instantie €18,75 miljoen gemoeid. Omdat Bayern echter niet de afspraak nakwam om voor 2006 aan een toernooi ter voorbereiding van een seizoen mee te doen, kwam daar in augustus 2005 nog €500.000 bij.

Bayern München

In de seizoenen 2003/04 en 2004/05 werd Makaay bij de Duitse club topscorer van de ploeg. Zijn onzichtbaarheid en toch doeltreffendheid, leverde hem in Duitsland de bijnaam “Das Phantom” op. In 2005 en 2006 werd de Duitse ‘dubbel’ gepakt en in 2004 de Liga-Pokal.

Op 7 maart 2007 scoorde hij na 10 seconden een doelpunt in de achtste finale van de UEFA Champions League 2006/07 tegen Real Madrid na een voorzet van Hasan Salihamidžic. Dit is een record. Het oude record was van Gilberto Silva die namens Arsenal na 20 seconden tegen PSV scoorde tijdens de UEFA Champions League 2002/03.

Real Madrid, met Sergio Ramos in de basiself, mocht aftrappen en besloot de bal achterin rond te spelen. Het derde balcontact bracht de bal echter bij linksback Roberto Carlos, wiens aanname zwak was. Meteen onderschepte Hasan Salihamidzic, die langs de Braziliaan vloog en Roy Makaay in stelling bracht. Das Phantom passeerde Iker Casillas direct en zette na 10,12 seconden al de 1-0 op het scorebord. De snelste treffer in de Champions League-geschiedenis was de basis voor een 2-1 overwinning voor Bayern, waar ook Mark van Bommel meespeelde. Na de 3-2 nederlaag die de Duitsers eerder leden in Madrid (en waarbij Van Bommel vlak voor tijd scoorde) was het bovendien voldoende om de laatste acht te bereiken.

Jaren later zei Makaay er in een interview het volgende over: ‘Real speelde normaal gesproken in een 4-2-3-1 opstelling, maar ze hadden hun nummer 10 eruit gehaald en vervangen door een extra verdedigende middenvelder. Ik geloof dat Guti eruit ging en Emerson erin stond. We wisten dus dat Madrid defensiever zou spelen dan anders.’

‘We zeiden tegen elkaar dat we de eerste tien minuten vol druk zouden zetten, om te kijken of we een vroeg doelpunt konden maken. Toen zij aftrapten ging de bal naar Fernando Gago en daarna naar Roberto Carlos, bij wie de bal van de voet stuitte. Hasan onderschepte en voor we het goed en wel door hadden, lag-ie erin. Het ging zo snel. Hun tactische plan was meteen weg en wij beleefden een droomstart. Zeker in zo’n belangrijke wedstrijd.’

Europese duels en DFB-Pokal-wedstrijden meegerekend maakte Makaay op 31 maart 2007 tijdens de thuiswedstrijd tegen Schalke 04 zijn 100e doelpunt voor Bayern München en eindigde op in totaal 103 goals voor die club. Slechts 8 Bayern-spelers (Gerd Müller, Roland Wohlfarth, Dieter Hoeneß, Karl-Heinz Rummenigge, Giovane Élber, Mehmet Scholl, Uli Hoeneß en Paul Breitner) scoorden vaker.

In de seizoenen 2005/06 en 2006/07 werd Makaay opnieuw clubtopscorer van de Beierse club. In zijn derde jaar in München komt hij tot 17 competitiegoals. In het rampseizoen van Bayern München, het seizoen 2006/07 scoort Makaay 16 treffers, maar de club uit Beieren wist geen Europees voetbal te behalen. Daarom tastte Bayern in de zomer van 2007 diep in de buidel en kocht enkele nieuwe spitsen. Makaay wilde zekerheid dat hij zou spelen en besloot te vertrekken. Diverse clubs toonden interesse voor de diensten van de spits, waaronder PSV, Olympique Lyonnais en enkele Spaanse clubs, maar Makaay tekende bij de Rotterdamse volksclub Feyenoord. In juni 2007 werd bekend dat hij een contract had getekend voor 3 seizoenen bij de Rotterdamse club Feyenoord.

In oktober 2019 scoort Bayern spits Lewandowski vijftien treffers in elf officiële duels voor Bayern München. Iets dat alleen Carsten Jancker in 2000 heeft gedaan. Roy Makaay, die in 2005 de laatste was die acht keer op rij scoorde in de Bundesliga namens Der Rekordmeister, was tot slechts tien opeenvolgende duels met een goal gekomen.

Feyenoord

In de havenstad wilde men kostte wat het kost kampioen worden, want naast de komst van Makaay werden er meerdere ‘grote namen’ gehaald.

In zijn debuutwedstrijd, tegen het FC Utrecht van Willem van Hanegem, was hij meteen een van de belangrijkste spelers op het veld. Mede door twee belangrijke assists en een doelpunt won Feyenoord met 3-0. Algauw werd Makaay de publiekslieveling van het legioen. Ook het clubmotto “Geen woorden, maar daden” leek prima bij de bescheiden spits te passen. Op zondag 25 november 2007 maakte Makaay zijn 300e doelpunt in het betaalde voetbal in de uitwedstrijd tegen FC Groningen.

De wedstrijd erna scoorde Makaay na 18 seconden zijn 50e doelpunt in de Eredivisie. In zijn eerste seizoen scoorde Makaay 13 doelpunten uit 29 wedstrijden en was hij tevens verantwoordelijk voor veel assists waaruit zijn teamgenoten konden scoren. In de wedstrijd tegen AZ Alkmaar raakte Makaay door een tackle van Kemy Agustien ernstig geblesseerd. Door de tackle van de AZ-speler klapte de enkel van Makaay dubbel en raakte hij zo’n 6 weken uit de roulatie. Volgens de diagnose van clubarts Robbert van Linschoten zou Makaay de competitie niet meer kunnen afmaken en met goed herstel hoogstens terug kunnen keren voor de finale van het KNVB bekertoernooi en de play-offs. Hij werd tijdelijk vervangen door de routinier Michael Mols. Na het seizoen stond Feyenoord de aanvaller af aan Foppe de Haan voor de Olympische Spelen, waar hij weer geblesseerd raakte en een aantal weken uit de roulatie bleef. Tegen Kalmar FF maakte hij zijn rentree in de Kuip, om vervolgens de hele klassieker tegen Ajax mee te spelen.

In 2009 kwam Makaay onder de trainer van Feyenoord, Mario Been, regelmatig op de reservebank terecht. Makaay was op 30 augustus tegen FC Twente, wederom als invaller, belangrijk door de 1-1 aan te tekenen van de strafschopstip. Op woensdag 24 maart 2010, in de halve finale van de KNVB beker, was het opnieuw Roy Makaay die als invaller, wederom tegen FC Twente, het net wist te vinden. In deze wedstrijd scoorde hij de winnende 2-1, waardoor Feyenoord een finaleplaats wist te bemachtigen.

Op 2 mei 2010 nam hij afscheid door in zijn laatste competitiewedstrijd een hattrick te scoren tegen SC Heerenveen. Zijn laatste doelpunt en tevens laatste balcontact in het betaalde voetbal, was een stift van buiten het 16-meter gebied die in de goal belandde. Na zijn vijftigste doelpunt voor Feyenoord, kreeg hij een publiekswissel. In de zomer van 2010 werd hij jeugdtrainer bij Feyenoord.

Interlandcarrière

Nederland -21

Bij het Nederlands elftal -21 kende Makaay een periode die voor hem succesvol was. De jonge talentvolle aanvaller maakte in deze fase 15 doelpunten.

Aan het eind van zijn carrière nam bondscoach Foppe de Haan Makaay als dispensaties- peler mee met het Nederlands elftal -21 naar de Olympische Zomerspelen van 2008. Hij was de aanvoerder van het team dat de kwartfinale haalde. In deze periode schroefde hij zijn doelpuntenaantal op tot 18. Hiermee werd hij met Klaas-Jan Huntelaar gedeeld topscorer. Makaay had hiervoor 31 interlands nodig, Huntelaar 23.

Nederland

Makaay maakte op 5 oktober 1996 zijn debuut voor Oranje en speelde in totaal 43 interlands, waarin hij slechts 6 maal scoorde. Zelf wijst de spits met betrekking tot dat lage scoringspercentage op het feit dat hij doorgaans als invaller gebruikt werd (hij begon 15 keer als basisspeler en viel 28 keer in) en vaak op de flanken werd geposteerd in plaats van in de spits. In 2005 raakte Makaay, op dat moment spits van Bayern München, plotseling uit de gratie bij toenmalig bondscoach Marco van Basten. Een duidelijke beargumentering voor deze beslissing bleef uit. Sindsdien kwam Makaay als international alleen nog uit voor het Nederlands olympisch elftal bij de Olympische Zomerspelen 2008 in Peking.

Prijzenkast en erelijst:

* Kampioen van Spanje (Deportivo La Coruña): 1999/00
* Copa del Rey (Deportivo La Coruña): 2001/02
* Supercopa (Deportivo La Coruña): 2000, 2002
* Kampioen van Duitsland (Bayern München): 2004/05, 2005/06
* DFB Pokal (Bayern München): 2004/05, 2005/06
* Ligapokal (Bayern München):: 2004
* KNVB Beker (Feijenoord): 2007/08
Technische staf Feijenoord
* Kampioen Eredivisie: 2016/17
* KNVB Beker: 2015/16, 2017/18
* Johan Cruijff schaal: 2017, 2018
Nederlands elftal:
* 43 interlands; doelpunten: 6
* Olympische Spelen 2008: 3 interlands; doelpunten: 2
* EK 2000, EK 2004
Individueel
* Topscorer Primera División: 2003
* Europese Gouden schoen: 2003
* Snelste doelpunt Champions League: 10,12 sec. (7 maart 2007, voor Bayern Munchen tegen Real Madrid)

Referenties en bronnen:
Wikipedia, Koning Voetbal, Voetbal International, kentudezenog.nl, elfvoetbal.nl