101 Nederlandse Voetbaliconen (89) Theo Timmermans

Geboren: 4 januari 1926, Den Haag
Overleden: 6 december 1995, Den Haag
Positie: Aanvaller
Clubs: ADO, Olympique Nîmes
Actief: 1946-1960
Doelpunten: Onbekend
Nederlands elftal: 12 interlands; doelpunten: 4
Trainer:

Theo Timmermans en Bram Appel speelden, waarschijnlijk zonder het zelf te beseffen, een belangrijke rol bij de invoering van het betaald voetbal in Nederland. Appel verdiende zijn geld als voetballer bij de Franse club Stade Reims, toen hij in 1953 in samenwerking met Theo Timmermans het initiatief nam tot de ‘watersnoodwedstrijd’ tussen de nationale ploegen van Frankrijk en een elftal, dat was samengesteld uit in het buitenland spelende Nederlandse profs.

De KNVB had al een paar interlands gepland, tegen Denemarken voor het Rampenfonds en tegen Zwitserland, en voelde niet voor de door Timmermans en Appel voorgestelde datum in maart. Drie interlands in korte tijd zou te zwaar zijn voor amateurs. Timmermans in het boek De Historie van Oranje: ‘Daarmee was in principe de weg vrij voor de wedstrijd van Nederlandse profs tegen Frankrijk.’

Timmermans en Appel belden heel wat af om een elftal op de been te krijgen. De Munck kwam uit Keulen, Wilkes mocht van Torino niet meedoen uit angst voor een blessure. Uiteindelijk bestond het team uit onder anderen Rijvers, De Harder, De Vroet, Van der Hart, Appel en Timmermans.

In het Parc des Princes waren 35.000 toeschouwers, onder wie 5000 tot 10.000 Nederlanders. De profs waren gekleed in een rood shirt, witte broek en blauwe kousen. Oranje mocht alleen worden gedragen door het officiële Nederlands elftal. Aanvoerder Appel maakte de winnende goal: 2-1.


Nederland tegen Belgie. Oud Internationals 18 mei 1963. Theo Timmermans in duel met rechtsback Aernaudts op Houtrust in Den Haag.
foto: Eric Koch / Anefo

Theodorus Ludovicus (Theo) Timmermans was een aanvaller bij het Nederlandse ADO en het Franse Olympique Nîmes en het Nederlands voetbalelftal. Kort na de Tweede Wereldoorlog begon Timmermans zijn voetbalcarrière bij ADO. In 1959 speelde hij met ADO in de finale van de KNVB beker, welke echter met 4-1 verloren ging tegen VVV.

In 1949 werd hij voor het eerst opgeroepen voor het Nederlands elftal, voor een wedstrijd tegen Frankrijk. Timmermans scoorde in de eerste helft van de wedstrijd een hattrick en droeg daarmee ruim bij aan de 4-1-overwinning van Oranje. Hij was toen nog dienst- plichtig matroos en nog geen bekende voetballer. Dat was na zijn debuut meteen anders.

In 1950 vertrok hij naar het Franse Olympique Nîmes. Omdat hij daarmee een profcarrière was gestart, werd hij niet meer uitgenodigd voor het Nederlands elftal, dat destijds nog geheel uit amateurvoetballers bestond. Nadat hij al lang officieel afscheid had genomen, kwam de tactisch bekwame binnenspeler in het begin van de jaren zestig als veteraan nog even terug in het eerste elftal van ADO. In 1960 beëindigde Timmermans zijn voetbal- loopbaan. Hij was vanaf 1 januari 1961 de eerste voorzitter van de door Karel Jansen opgerichte Vereniging van Contractspelers (VVCS).

In 1953 was Timmermans samen met Bram Appel de initiatiefnemer van de Watersnoodwedstrijd, een voetbalwedstrijd in Parijs tussen in het buitenland spelende Nederlandse voetbalprofs en het Franse nationale elftal, waarmee geld werd ingezameld voor slachtoffers van de watersnood van 1953.

Terug naar de Watersnoodramp van 1953. De angst bij de KNVB voor een afstraffing tegen de Franse profs opent in maart van dat jaar de weg voor een initiatief van Bram Appel en Theo Timmermans, twee voetballers die de kost verdienen in Franse dienst . Vijf dagen na de vriendschappelijke interland tegen de Denen – op 12 maart – organiseren zij in Parijs een wedstrijd tussen Frankrijk en daar spelende Nederlanders. Het zijn ‘gevluchte’ spelers van VUC (Joop de Kubber en Bertus de Harder), ADO (Gerrie Vreeken en Theo Timmermans), Ajax (Cor van der Hart), Feyenoord (Arie de Vroet), ’t Gooi (Rinus Schaap), Sittard (Bram Appel) , Scheveningen (Jan van Geen) en NAC (Kees Rijvers). Een Nederlandse keeper ontbreekt in de Franse profcompetitie. Frans de Munck, van Sittardse Boys naar FC Köln getrokken, vult de leegte. Nederland kijkt uit naar het duel van het beste dat ons land te bieden heeft . ’Ga je ook naar Parijs’, is het gesprek van de dag. De opbrengst is 114.000 gulden en een onverwachte winst voor de Hollandse profs.

De wedstrijd wordt gezien als directe aanleiding voor het ontstaan van het betaald voetbal in Nederland. Voor Timmermans was de mogelijkheid om in Nederland profvoetbal te spelen reden in 1954 terug te keren bij ADO. Ook vierde hij zijn comeback bij het Nederlands elftal. In totaal speelde hij tussen 1949 en 1957 twaalf interlands, waarin hij vier keer scoorde.

Het Oranje van de KNVB wordt vanaf dat moment niet meer serieus genomen. In de volgende interlands wordt voortdurend verwezen naar de overwinning van de profs. De Keuzecommissie in Nederland is ten einde raad. Ze komen uit bij spelers van Rigtersbleek, RCH, BVV, DOSKO, Donar, VSV en Be Quick. En wat doet Rinus Michels april 1954 in het Nederlands elftal? Twaalf doelpunten heeft de bonkige spits van Ajax dat seizoen gemaakt. Vijftig spelers in de Eerste Klasse zijn productiever geweest dan de Amsterdamse stormram, onder wie Dirk Lammers , Ton van der Linden en Cor Luiten van DOS en Wim de Jongh van Elinkwijk. De KNVB ziet in dat betaald voetbal niet is tegen te houden. De deserteurs worden weer geselecteerd voor het Nederlands elftal. Oranje is de trots van de natie als op 14 maart 1956 gewonnen wordt van wereldkampioen Duitsland.


Frankrijk – Nederland 1-2, Parc des Princes, Parijs (12 maart 1953)
De Nederlandse spelers, vlnr: Bram Appel (spelend voor Stade de Reims), Frans de Munck (1. FC Köln), Cor van der Hart (Lille), Rinus Schaap (Racing Club de Paris), Gerrit Vreeken (Nantes), Joop de Kubber (Bordeaux), Arie de Vroet (Rouen), Jan van Geen (Nantes), Theo Timmermans (Nîmes), Bertus de Harder (Bordeaux) en Kees Rijvers (Saint-Etienne)
foto: Kees Molkenboer

Of Max Merkel wel goed bij zijn hoofd was, wilde Theo Timmermans in de herfst van 1955 weten. De vlak daarvoor als bondscoach aangestelde Oostenrijker, had met de heren van de Keuze Commissie en de Technische Commissie geregeld, dat voortaan in de aanloop naar een interland de spelers enkele dagen in Overveen bij elkaar zouden komen. Timmermans, die eerder profvoetballer in Frankrijk bij Nimes was, vond dat plan te gek voor woorden. In Nederland bestond in 1955 nu eenmaal nog geen volwaardig beroepsvoetbal, het ging om semi-beroepsspel. ˜Ik draag de verantwoordelijkheid voor mijn schildersbedrijf in Den Haag. Ik train bovendien al bij ADO. Dan is het onmogelijk mij ook nog eens twee of drie dagen met het Nederlands elftal bezig te houden”, zo liet Timmermans de Keuze Commissie weten.

Max Merkel, die steeds weer benadrukte dat het kleine Nederland over een prachtig aanbod aan potentiele topvoetballers beschikte, had meteen genoeg van Timmermans. En eigenlijk ook van Abe Lenstra, die evenmin trek had in de nieuwlichterij te Overveen. Zonder Timmermans en Lenstra prepareerde Oranje zich bijna een jaar lang op de interlands.

Prijzenkast en erelijst:

Nederlands elftal:
* 12 interlands; doelpunten: 4

Referenties en bronnen:
Wikipedia, Volkskrant, utrechtsesportkrant.nl, voetballegends.nl