101 voetbaliconen: (12) Zbigniew Boniek

PASPOORT

Geboren: Bydgoszcz, 3 maart 1956
Overleden:
Nationaliteit: Pools
Positie: Aaanvallend middenvelder
Clubs: Zawisza Bydgoszcz, Widzew Lódz, Juventus en AS Roma
Interlands: 80, doelpunten 24
Doelpunten: Zawisza Bydgoszcz 14, Widzew Lódz 50, Juventus 14, AS Roma 17
Trainer 1990-2002: US Lecce, AS Bari, Sambenedettese, US Avellino, Polen

Nadat hij als potentiële ster begon te ontluiken bij zijn plaatselijke club werd Zbigniew Boniek overgenomen door Widzew Lodz, één van de topploegen van Polen. Toen hij internationaal bekend werd raakten de scouts uit Spanje en Italië in hem geïnteresseerd. Hij ging naar Juventus in 1982 en vormde een fantastisch middenveld met Michel Platini en Marco Tardelli in één van de meest geweldige Europse elftallen. Boniek was de perfecte aanvulling op de elegante spelmaker Platini. Snel, behendig en hardwerkend trok hij overal verdedigers met zich mee en creërde zo ruimte en doelpunten voor zowel de Fransman als spits Paolo Rossi.

Internationaal kwam hij voor Polen uit in drie wereldkampioenschappen. De eerste keer, in 1978 was hij nog een broekie, maar in 1982 was er een sterk Pools team om zijn talenten heen gebouwd en wie weet wat er had kunnen gebeuren als hij niet geschorst was geweest voor de halve finale tegen Italië… Boniek scoorde een sublieme hattrick in een wedstrijd tegen België op het WK van 1982.

Zijn laatste WK in Mexico in 1986 kunnen we maar beter snel vergeten. Als laatste man speelde hij daar langzaam en ineffectief en werd met een tanend Polen op beschamende wijze door Brazilië verpletterd met 4-0 in de tweede ronde.

Speler in clubverband 1966-1988

Zbigniew Boniek (Bydgoszcz, 3 maart 1956) speelde als aanvallende middenvelder voor Zawisza Bydgoszcz, Widzew Lódz, Juventus en AS Roma.

Boniek wordt gezien als één van de beste Poolse voetballers ooit. Boniek is de enige Pool die in de FIFA 100 staat, een volslagen belachelijke arbitraire lijst die door de FIFA in samenspraak met Pelé is opgesteld. Er staan 125 spelers op, dat is al vreemd, en wat nog gekker is, maar liefst 13 Nederlandse spelers, waaronder Edgar Davids, Clarence Seedorf en Patrick Kluivert.

In 1982 verhuisde Boniek van Widzew Lódz naar Juventus. Daarmee werd hij de eerste Pool die in een van de grote Europese competities ging spelen. Tevens werd hij de eerste Poolse speler die meer dan 1 miljoen gulden per jaar verdiende in het voetbal. Bij deze club won hij met onder andere Paolo Rossi en Michel Platini de Cup Winners’ Cup (1984), de Europese Supercup (1984) en de Europacup I (1985).

Boniek had hetzelfde loopvermogen, schot en overzicht als de Poolse ster Lato die op het WK van 1974 schitterde, maar Boniek was ietwat houterig in zijn motoriek. Toch was hij in sommige wedstrijden niet te stoppen, vooral in zijn periode bij Juventus. Tijdens het Heizeldrama stond hij op het veld. Zijn grootste triomf was tevens een van de grootste voetbaldrama´s uit de geschiedenis.

Zbigniew Boniek (links) in actie voor AS Roma tegen Juventus
foto: Allsport UK /Allsport

Van de toenmalige voorzitter van Juventus, Boniperti, kreeg Zbigniew Boniek de bijnaam Bello di Notte (Schoonheid van de Nacht) omdat hij vaak goed speelde tijdens avond- wedstrijden.

Op 3 oktober 2014 verklaarde Boniek dat hij mooie jaren heeft gehad bij Juventus, waarin hij veel prijzen gewonnen heeft. Maar in zijn jaren bij Roma heeft hij het meest genoten. “De club en de stad hebben een ongeëvenaarde charme”. Boniek is supporter van AS Roma en woont anno 2017 nog steeds het grootste gedeelte van het jaar in Rome.

Met Juventus werd hij 2 keer landskampioen en won hij de Europa Cup I, Europa Cup II en de Super Cup. Na zijn carrière was hij enkele jaren trainer. Ook was Boniek korte tijd (vanaf juli 2002) de bondscoach van de Polen maar na vijf wedstrijden (twee gewonnen, één gelijk, twee verloren) legde hij zijn functie neer (december 2002). In 2006 bekleedt hij een hoge functie bij de Poolse voetbalbond en is hij vicevoorzitter van de PZPN.

Poolse nationale elftal

Het Poolse elftal bestaat in de 70-er jaren uit de ‘gouden generatie’ van Grzegorz Lato en Zbigniew Boniek. Het Poolse team weet, verrassend, vice-wereldkampioen Nederland tot tweemaal toe te verslaan. Cruijff en de zijnen delven het onderspit. Polen-Nederland eindigde in 1975 in 4-1 en vier jaar later doet Polen dit nog eens dunnetjes over: 2-0. Plaats van handeling, een bomvol Stadion Slaski te Chorzów.

Voor maar liefst 100.000 bezoekers verliest Oranje in Polen met 2-0, door onder meer een treffer van de aanstormende vedette Zbigniew Boniek. Het onderlinge duel met Polen in Nederland eindigt 1-1, Nederland weet zich nipt als winnaar van de groep te plaatsen voor het EK-eindtoernooi, na winst op de DDR.

Zbigniew Boniek voor het Poolse elftal tegen Spanje op het WK van 1982
foto: Getty Images

Polen behaalde op het Wereldkampioenschap van 1982 de derde plaats. Het toernooi in Spanje kende 24 deelnemende landen en Polen had met haar generatie een aantal fantastische voetballer in haar gelederen. Zbigniew Boniek, tot de dag van vandaag Polen haar beste voetballer ooit, was daar een van. Boniek scoorde dat toernooi slechts vier keer en was een van de aanjagers van het elftal

Hij kwam 80 keer voor Polen uit en scoorde daarin 24 maal. Hij maakte zijn debuut voor de nationale ploeg op 24 maart 1976, toen hij in het vriendschappelijke duel tegen Argentinië (1-2) na 64 minuten moest plaatsmaken voor Janusz Kupcewicz. Zijn beste prestatie met Polen was de derde plaats op het Wereldkampioenschap 1982 in Spanje. Bij dat toernooi scoorde hij in de tweede ronde driemaal tegen België (3-0).

Prijzenkast en erelijst:

* Landskampioen: 1981, 1982 (Widzew Lódz) 1984, 1986 (Juventus)
* Europa Cup I: 1985 (Juventus)
* Europa Cup II: 1984 (Juventus)
* UEFA Super Cup: 1984 (Juventus)
* Pools voetballer van het jaar: 1978, 1982
* Pools elftal: 80 interlands, 24 doelpunten

Referenties en bronnen:
Wikipedia, Het Voetbal Boek, www.sportgeschiedenis.nl, www.hln.be, www.voetbal-analyse.nl