101 voetbaliconen: (4) Franco Baresi

PASPOORT

Geboren: Travagliato, 8 mei 1960
Overleden:
Nationaliteit: Italiaans
Positie: Verdediger
Clubs: AC Milan
Interlands: 82 doelpunten: 1
Doelpunten: AC Milan 16
Trainer:

In het sterrenteam van AC Milan kon niemand tippen aan de centrale verdedigingsmuur die gevormd werd door France Baresi. Terwijl het een komen en gaan was van sterspelers op zoek naar grotere rijkdom, bleef Baresi de club trouw. Als schooljongen had hij bijna voor concurrent Inter getekend, maar zijn broer Giuseppe kreeg de voorkeur. Hoewel hij begon als aanvallend midden- velder , betekende zijn nieuwe positie als verdediger in 1977 het begin van een carrière voor club en vaderland als één van ‘s werelds beste en meest onverzettelijke verdedigers.

Hij was geen ster die anderen verlicht. Maar trainers konden op hem bouwen. Zoals Arrigo Sacchi, die in 1986 naar Milan kwam, zijn ideeën over aanvallend voetbal meebracht en Baresi aanwees als de sleutelfiguur. Baresi ontpopte zich onder Sacchi als een moderne libero, die niet ver achter zijn verdediging stond, maar zelfs ervoor. Hij werd de stuwende kracht van de offensieve verdedigers Tassotti, Costacurta en Maldini. Dankzij Baresi konden Rijkaard, Ancelotti, Donadoni, Gullit en Van Basten hun aanvallende talenten ontplooien. Baresi kon het spel lezen als geen ander en leidde het “nieuwe Milan” van Silvio Berlusconi naar de wereldtop.

In het aanvallende voetbal van AC Milan regeerde de superverdediger Baresi, die zowel links als rechts perfect een bal kon trappen. Wanneer hij zijn hand opstak zette de verdediging de aanval van de tegenpartij buitenspel. En dan was het ook buitenspel! Veel scheidsrechters en grensrechters werden beïnvloed door de dwingende gebaren van Baresi. Wanneer de arbitrage niet gehoorzaamde, was Baresi snel genoeg om het gevaar alsnog te bezweren. In noodgevallen greep de kleine man naar de brute tackle. Dan liet de Italiaan zijn slachtoffer kermend achter en bestookte hij de arbitrage met een spervuur aan verwijten.

Franco Baresi heerser in de verdediging van AC Milan
foto: Onbekend
Door zijn afwezigheid in 1980 vanwege een bloedaandoening had AC Milan zijn slechtste seizoen sinds jaren, uiteindelijk leidend tot degradatie na een gokschandaal. Desondanks werd de altijd loyale Baresi steeds beter, vier van zijn landstitels behaalde hij na zijn dertigste. In 1997, het jaar van zijn afscheid, werd hij tot Milans meest legendarische speler uitgeroepen. De spandoeken met nummer 6 die nog steeds in San Siro wapperen maken duidelijk dat Baresi altijd in de herinnering van de Milansupporters zal blijven voortbestaan.

Hij liep een derde Europacup mis, omdat hij tijdens Milans overwinning in 1994 geschorst was. Zijn grootste teleurstelling was echter de uitschakeling bij drie WK’s na strafschop- pen, waarvan de meest pijnlijke Italië’s verlies Brazilië was in de finale van 1994. Baresi heeft nooit het WK gewonnen (hoewel hij wel genoemd werd in de winnende ploeg van 1982 was hij niet geselecteerd). Tijdens het WK van 1990 voerde Baresi een verdediging aan die pas in de zesde wedstrijd een doelpunt moest incasseren.

Zijn broer Giuseppe Baresi speelde voor aartsrivaal Internazionale.

Jeugdjaren

Franco Baresi groeide op als zoon van een arme boer in Travagliato, nabij Brescia. Met zijn broers Angelo en Giuseppe voetbalde hij graag. Als dertienjarige werd Franco getroffen door een langdurige virusinfectie. Artsen vreesden leukemie. De jongen herstelde langzaam, hoewel zijn fysieke groei achterbleef bij die van zijn leeftijdgenoten. Samen met Giuseppe mocht hij een jaar later een proeftraining van Internazionale doen. Baresi werd afgewezen. Hij zou geen talent hebben en was te klein. De twee jaar oudere Giuseppe mocht blijven en zou zich ontwikkelen tot een gewaardeerde speler van Inter.

Franco was geen jongen die zich van de wijs liet brengen door tegenslagen. Hij meldde zich een jaar later bij de jeugd AC Milan en groeide uit tot een felle en snelle verdediger. Weer kreeg hij een tegenslag. Eerst stierf zijn moeder en korte tijd later zijn vader. Maar de weeskinderen van Baresi vonden steun bij elkaar en werden onverzettelijke voetballers.

AC Milan 1977 -1996

Baresi maakte zijn debuut voor Milan tegen Hellas Verona op 23 april 1978. Zijn voetballoopbaan kende naast grote triomfen ook zware nederlagen. Hij was als zeven- tienjarige nog maar nauwelijks doorgedrongen tot de hoofdmacht van Milan, of de club werd in 1979 na een omkoopschandaal teruggezet naar de Serie B. Na terugkeer in de Serie A degradeerde de club weer. Pas na de komst van mediamagnaat Berlusconi kreeg Milan weer een plaats in de top waar het hoorde. Baresi was een man van weinig woorden, maar zijn naam was voldoende voor Berlusconi om hem als partijgenoot te gebruiken voor politieke doeleinden.

Franco Baresi als aanvoerder van het “nieuwe” AC Milan
foto: Onbekend
Zesmaal werd Milan met Baresi kampioen van Italië, driemaal won Milan met hem de Europa Cup – in 1994 miste hij de gewonnen finale tegen Barcelona door een schorsing. Tussen 1989 en 1995 trad Baresi aan in vijf Europacup-finales, iets wat behalve Alfredo di Stéfano van het grote Real Madrid uit de jaren vijftig, niemand hem had voorgedaan.

Franco Baresi had geen praatjes, hij deed zijn werk en eiste van zijn medespeler hetzelfde. Hij bewonderde andere voetballers, zoals Ruud Krol en Franz Beckenbauer (vandaar ook Baresi’s koosnaam Franz) en vooral Marco van Basten (“de beste met wie ik heb gevoet- bald”). In 1989 werd Van Basten gekozen tot de beste voetballer van Europa, Baresi werd tweede. Het lot van Franco Baresi, altijd in de schaduw.

Franco Baresi is een club-icoon van AC Milan. Hij speelde 716 wedstrijden voor de club (waarvan vijftig om de Europacup I), waarin hij 16 keer tot scoren. In het AC Milan van trainer Arrigo Sacchi en de Nederlandse sterren Van Basten, Rijkaard en Gullit speelde de verdediger een sleutelrol. De technische centrumspeler stond vooral ook bekend om zijn overzicht. Het maakte hem AC Milan-speler van de Eeuw. Baresi nam afscheid in het seizoen 1995/96. Na zijn afscheid nam AC Milan het shirtnummer 6 niet meer in gebruik. In de kleine grote man Franco Baresi klopt het hart van een Milanista, een bloedechte vertegenwoordiger van AC Milan. Wie twintig jaar en in 716 wedstrijden zijn club heeft gediend, wordt geëerd als een vorst en krijgt een plaatsje in de Milanese eregalerij, naast Gianni Rivera, Cesare Maldini, Gunnar Nordahl en Marco van Basten.

Baresi bleef zijn club trouw. Hij trad toe tot het presidium van de club naast president Silvio Berlusconi, plaatsvervangend voorzitter Galliani, manager Braida en de vice-voorzitters Paolo Berlusconi en Nardi. Baresi kreeg een functie als vice-voorzitter en werd verantwoordelijk voor de jeugdafdeling.

Italiaanse elftal en het drama van 1994

Baresi was aanwezig op drie wereldbekers. In 1982 werd Italië wereldkampioen (Baresi was bankzitter). In 1986 werd hij niet geslecteerd. Op het WK 1990 werd Italië in eigen land derde, nadat het in de halve finale van het Argentinië van Diego Maradona verloor op strafschoppen. Hij maakte deel uit van vier WK-selecties. Aan de laatste, het WK 1994, zal hij geen beste herinneringen bewaren. Nog geen drie weken na een spoedoperatie aan zijn knie speelde hij in de finale tegen Brazilië.

Als trotse aanvoerder leidt Franco Baresi op 17 juli 1994 de Squadra Azurri de Rose Bowl Arena in Pasadena in voor de finale van het WK tegen Brazilië

Wie daar ruim 3 weken daarvoor zijn geld op zou hebben gezet, zou nu een fortuin hebben verdiend. Op 23 juni, in de 2e groepswedstrijd tegen Noorwegen, slaat het noodlot voor Baresi en Italië toe: bij een sliding slaat zijn knie dubbel en krimpend van de pijn wordt de aanvoerder van het veld gedragen. De volgende dag wordt hij in Italië al geopereerd. De prognose: 4 weken rust en daarna een voorzichtig herstel, zodat hij met een maand of 3 weer wedstrijdfit zal zijn.

Maar daar heeft Baresi geen boodschap aan: hij maakt zelf wel uit hoe fit hij is. Vanaf dag 1 stort hij zich met een privetrainer in een waanzinnig revalidatieprogramma. De oude Baresi (hij ziet er uit als 50, maar is toch “pas” 34) had en heeft een doel voor ogen: wereldkampioen worden. In 1982 werd hij al eens wereldkampioen, maar als reserve speelde hij toen geen minuut. Nu wil hij die titel zelf verdienen en niemand houdt hem tegen.

Een paar dagen voor de finale staat hij ineens in het trainingskamp van de Italianen en meldt zich bij bondscoach Sacchi. Sacchi en Baresi, 2 handen op 1 buik. Samen maakten ze de grote successen van AC Milan mee (met o.a. van Basten, Rijkaard en Gullit). Baresi weet Sacchi te overtuigen. Hij zal starten in de WK finale en is, zoals vanouds, Il Capitano.

In de derde minuut houdt heel Italië zijn hart vast: met een bikkelharde tackle botst Baresi op het Braziliaanse rotsblok Mauro Silva. De Braziliaan blijft aangeslagen achter, Baresi wandelt weg of er niets is gebeurd. Hij is fit en klaar voor zijn mooiste wedstrijd!!

Het wordt een uitputtingsslag in de bloedhete Rose Bowl. Na 90 minuten is het nog steeds 0-0 en er wordt verlengd. Nog 3 minuten te spelen, strafschoppen lijken onontkoombaar. Maar dan slalomt de Braziliaanse invaller Viola langs 3, 4 uitgeputte Italiaanse verdedigers en legt de bal panklaar voor topschutter Romario, die de trekker mag overhalen. Brazilië juicht al, maar dan is daar uit het niets Baresi, die zich met ware doodsverachting in de baan van het schot werpt. Italië leeft nog!

Strafschoppen. Verdwaasd en helemaal leeg gespeeld staan de spelers van beide teams bij elkaar. Wie durft nu de verantwoording op zijn vermoeide schouders te nemen? Ook Baresi is helemaal kapot. Het is al een wonder dat hij hier is, een wonder dat hij aan de aftrap stond en een nog groter wonder dat hij 120 minuten als een godheid heeft gespeeld. Inderdaad, de wedstrijd van zijn leven. Il Capitano kan nauwelijks nog op zijn benen staan, maar weet dat hij als eerste het goede voorbeeld moet geven. Hij zal de 1e o zo belangrijke strafschop nemen.

Franco Baresi na zijn gemiste strafschop in de WK finale in 1994
foto: Onbekend
De gang naar de stip is een lange. Het wordt Baresi haast zwart voor de ogen en hij wankelt op zijn benen. Dan klinkt het fluitje, een korte aanloop, keeper Taffarel gaat naar de linkerhoek en Baresi kiest voor de lege rechterhoek. Maar het zal de vermoeidheid zijn, die hem veel te ver achterover doet hellen en er voor zorgt dat de bal metershoog over gaat…..Baresi zakt in elkaar, zijn wereld vergaat. Taffarel helpt hem sportief overeind en Baresi strompelt terug naar de middencirkel. Italië is geknakt en een paar strafschoppen later is Brazilië wereldkampioen. De wedstrijd van zijn leven werd het (voetbal)drama van zijn leven.

De beelden van een huilende Franco Baresi in de armen van zijn coach Arrigo Sacchi gaan de hele wereld over. In tranen verliet hij de arena van Pasadena en alle Italianen huilden met hem mee.

Prijzenkast en erelijst:

* Landskampioen: Italië (AC Milan) – 1981 en 1983 (Serie B) 1979, 1988, 1992, 1993, 1994 en 1995 (Serie A)
* Bekerwinnaar: 1988, 1992, 1993 en 1994
* Europa Cup I/Champions League – 1989, 1990 en 1994
* Europese Supercup – 1990, 1991 en 1994
* Wereldbeker clubteams : 1989 en 1990
* Nationale elftal: 82 interlands, 1 doelpunt.
* Nationale elftal: WK goud – 1982
* Nationale elftal: WK zilver – 1994

Franco Baresi met zilver op het WK van 1994
foto: onbekend
Individueel:

* Europees Zilver Bal winnaar (France Football), 1989
* Topscorer Italiaanse beker (4 doelpunten), 1990
* Beste speler van de Serie A , 1990
* Tweede: beste wereldspeler van het jaar IFFHS, 1989
* AC Milan-speler van de 20ste eeuw, 1999
* Italiaans speler van de 20ste eeuw
* Gekozen voor de FIFA 100

Referenties en bronnen:
Wikipedia, www.kentudezenog.nl.www.totoarie.nl, NRC, Het Voetbal Boek.