(31) 1970: 6 mei EC 1 finale: Feijenoord – Celtic 2-1

Feijenoord schrijft geschiedenis

Op 6 mei 1970 schrijft Feyenoord geschiedenis. De club wint, als eerste Nederlandse voetbalclub ooit, de Europacup I. Later veroveren de Rotterdammers, die dat seizoen ook al landskampioen werden, ook nog de Wereldbeker.

In 1969 krijgt Feyenoord door het winnen van de dubbel een plaats in het belangrijkste Europese bekertoernooi. De technische leiding is in handen van de Oostenrijker Ernst Happel. Er was weinig veranderd, Ernst Happels basisteam in het seizoen ’69/’70 week maar op drie posities af van het team waarmee zijn voorganger Ben Peeters het jaar ervoor speelde. De veteranen Cor Veldhoen en Eddy Pieters Graafland, die alle successen van de jaren zestig hadden meegemaakt, waren hun basisplaats kwijt geraakt. Op Veldhoens plek als linksback speelde nu ex-ajaxied Theo van Duivenbode en in het doel was Pieters Graafland vervangen door de 12 jaar jongere Eddy Treijtel. De meest in het oog springende mutatie ten opzichte van het vorige seizoen was echter de aanwezigheid van de technisch begaafde oostenrijker Franz Hasil op het middenveld.

Op weg naar Milaan

EERSTE RONDE:

Het Europese avontuur begint met een 12-2 overwinning op KR Reykjavik. Ook de return wordt gemakkelijk gewonnen (0-4). Ruud Geels (6 goals) en Ove Kindvall (5 goals) geven hun visitekaartje af tegen de IJslanders. In de tweede ronde is titelverdediger AC Milan een lastiger obstakel. Een half jaar eerder was Ajax kansloos tegen de Italiaanse kampioen in de Europa Cup-finale (4-1).

Wedstrijdgegevens:
17 september 1969
KR Reykjavik 2 – 12 Feyenoord
Doelpunten: 75′ Baldvinsson, 83′ Baldvinsson, 3′ Kindvall, 13′ Romeijn, 16′ van Duivenbode, 25′ Wery, 31′ Kindvall, 33′ Geels, 39′ van Hanegem, 62′ Geels, 65′ Kindvall, 73′ Geels, 87′ van Hanegem, 88′ Geels.
Stadion: De Kuip, Rotterdam

30 september 1969
Feyenoord 4 – 0 Reykjavik
Doelpunten: 11′ Kindvall, 14′ Kindvall, 65′ Geels, 84′ Geels
Satdion: De Kuip, Rotterdam

1/8 FINALE:

Op woensdagmiddag 12 november 1969 betreed Feyenoord het San Siro stadion dat slechts gevuld is met iets meer dan 17.000 toeschouwers. Ruim drieduizend Feyenoord-supporters zijn meegereisd om hun favorieten in deze moeilijke strijd te steunen waar het kan. Een dichte mist hangt in het stadion en beide ploegen beginnen uiterst voorzichtig aan de wedstrijd. Ernst Happel heeft de spelers voor de wedstrijd laten weten dat zij moeten uitkijken voor de snelle spelhervattingen van de Italianen. In de negende minuut vergeet Feyenoord deze opdracht en AC Milan neemt na een splijtende combinatie de leiding door een doelpunt van Nestor Combin. Maar Feyenoord liet zich niet van de wijs brengen en bleef haar spel spelen. Hoewel het vele balbezit tegen de catenaccio spelende Italianen niet leidde tot de gelijkmaker, overheerste bij coach Happel na afloop de tevredenheid over het vertoonde spel.

Ove Kindvall (midden) schiet op doel tijdens een aanval op het Milanese doel.
foto: onbekend

Na het goede resultaat in Milaan leeft heel Rotterdam toe naar de return. Met slaapzakken ligt men al een avond van tevoren bij de voorverkoopadressen om een kaartje te kunnen bemachtigen. Degenen die pech hebben kunnen op de zwarte markt een ticket kopen. De Kuip puilt uit als beide teams zich op de grasmat begeven. Na zeven minuten onderschept Willem van Hanegem een aanval van de Italianen en levert de bal in bij Wim Jansen, de middenvelder rukt enkele meters op om vervolgens een voorzet los te laten. Tot ieders verbazing verdwijnt de bal via de binnenkant van de paal in het net. Zeven minuten voor tijd raast Coen Moulijn voor de zoveelste maal langs zijn directe tegenstander en verstuurt een voorzet naar de opgekomen van Hanegem. Met een geweldige kopbal verslaat hij de
Italiaanse keeper.

Als het laatste fluitsignaal klinkt nemen honderden supporters bezit van het speelveld. Het is Feyenoord gelukt om de Europees- en Wereldkampioen uit te schakelen.

Wedstrijdgegevens:
12 november 1969
AC Milan 1 – 0 Feyenoord
Doelpunt: 9′ Combin
Stadion: San Siro, Milaan

26 november 1969
Feyenoord 2 – 0 AC Milan
Doelpunten: 7′ Jansen, 82′ van Hanegem
Stadion: De Kuip, Rotterdam

KWARTFINALE:

Op 4 maart 1970 wachtte de uitwedstrijd tegen FC Vorwärts Berlin, kampioen van de Deutsche Demokratische Republik (DDR) – het voormalige Oost Duitsland. Vorwärts Berlin was een typische ‘Oostblok’-ploeg. Oostblok-elftallen moesten het hebben van inzet, lichaamskracht en conditie, want tactisch en technisch waren ze matig. Dit gold ook voor de legerploeg FC Vorwärts Berlin. Overigens had Feyenoord daar in maart 1970 weinig benul van, want coach Ernst Happel had zijn tegenstander vooraf niet kunnen bekijken. De strenge winter had het voetbal in Oost Duitsland maandenlang stilgelegd. 

Het veld van het Oost-Berlijnse Walter Ulbricht-stadion was een bevroren ijsvlakte. Op last van scheidsrechter Iury Jones (Wales) was een ”deklaag” van twee centimeter zand aangebracht. Uitstel of verplaatsing van de wedstrijd was niet aan de orde, want dat beschadigde het prestige van de DDR. In hun eigen land waren de communistische machthebbers sterker dan de UEFA.

Dat de wedstrijd had moeten worden afgekeurd bewijst de foto.
foto: Eric Koch

Aangezien het stadion geen lichtinstallatie had (wat in die tijd regelmatig voorkwam), begon Feyenoord om vier uur ”s middags aan zijn kwartfinale. Tegen een onbekende tegenstander, en zonder Coen Moulijn. De ervaren linksbuiten kon met zijn verfijnde techniek op dit veld niet uit de voeten, en stelde zijn plaats vrijwillig beschikbaar. Ernst Happel zette veteraan Cor Veldhoen linksback, en schoof zijn vaste linksachter Theo van Duivenbode naar het middenveld. FC Vorwärts Berlin bleef op het ijs beter overeind dan Feyenoord. De uitstekende Rotterdamse verdediging, geleid door Rinus Israël, hield de nul tot aan de 69ste minuut. Toen sloeg het onheil twee keer toe. Linksbuiten Jürgen Piepenburg veranderde met zijn hoofd een schot van richting, wat keeper Eddy Treytel
kansloos liet. Kort daarna stompte Feyenoord”s rechtsback Piet Romeijn een tegenstander in de maag, en kon vertrekken.

Wederom was er dus een achterstand goed te maken in de thuiswedstrijd en opnieuw lukte dat, zij het met moeite. Dankzij twee doelpunten in de tweede helft, van Kindvall en Wery, stootte Feyenoord door naar de halve finale. Daarin trof het in April nogmaals een tegenstander uit het Oostblok, Legia Warschau ditmaal.

Wedstrijdgegevens:
4 maart 1970
FC Vorwärts Berlin 1 – 0 Feyenoord
Doelpunt: 69′ Piepenburg
Walter Ulbricht Stadion, Berlijn

18 maart 1970
Feyenoord 2 – 0 FC Vorwärts Berlin
Doelpunten: 47′ Kindvall, 69′ Wery
Stadion: De Kuip, Rotterdam

HALVE FINALE:

Ook in Polen was het veld nauwelijks bespeelbaar. In Warschau komt de regen met bakken uit de hemel. Als men, op dinsdag, het veld gaat inspecteren ziet men een gelijke situatie als in Berlijn. Het veld is een groot modderbad doordat de onderlaag bevroren is. Er wordt gewoon gevoetbald op de woensdag die volgt. De wedstrijd gaat gelijk op en er zijn kansen over en weer maar er wordt de hele wedstrijd niet gescoord. Feyenoord heeft dus alle kans zich twee weken later in de eigen Kuip te plaatsen voor de finale van de Europacup I.

Rinus israël en Theo Laseroms heersen in de lucht tegen Legia Warschau.
foto: Rotterdams Nieuwsblad

In de thuiswedstrijd trekt Feijenoord energiek ten aanval en al na drie minuten is het raak door een kopbal van Van Hanegem. Na een half uur is het weer raak dit keer door een doelpunt van Franz Hasil. Ondanks twee blunders van doelman Treytel in de tweede helft blijft het 2-0 voor Feyenoord. Op naar Milaan, op naar de finale!

Wedstrijdgegevens:
1 april 1970
Legia Warschau 0 – 0 Feyenoord
Stadion Wojska Polskiego, Warschau

15 april 1970
Feyenoord 2 – 0 Legia Warschau
Doelpunten: 4′ van Hanegem, 77′ Hasil
De Kuip, Rotterdam

De tegenstander

In de andere halve finale hadden twee Britse ploegen elkaar een plaats in de eindstrijd betwist, het Schotse Celtic Glasgow en het Engelse Leeds United. Celtic had beide wedstrijden gewonnen, uit met 1-0 en thuis met 2-1 (nadat het met 0-1 was achter gekomen), zodat het de Schotten waren die het in Milaan tegen Feyenoord zouden gaan opnemen.

Celtic gold, voorafgaand aan de finale, als favoriet en dat was niet zonder reden. De club uit Glasgow koppelde ervaring aan inzet en klasse. De mannen van de legendarische coach Jock Stein hadden het Schotse voetbal in een meedogenloze houdgreep. Ze waren dat seizoen hard op weg om voor de vijfde keer op rij het kampioenschap te winnen en bevonden zich daarmee in het midden van een zegereeks die uiteindelijk negen kampioen- schappen op rij zou beslaan. Belangrijker nog, ze hadden de Europacup al een keer gewonnen, drie jaar eerder in Lissabon, als eerste Britse club.

De kern van het team dat in 1967 Inter Milaan had verslagen, de ‘Lisbon Lions‘, was nog intact. Zeven van de elf spelers die in Milaan aan de aftrap verschenen, traden aan voor hun tweede Europacup-finale. Het ging om Billy McNeill, Tommy Gemmell, Bobby Murdock, Jimmy Johnstone, Willie Wallace, Bertie Auld en Bobby Lennox. Niets wees erop dat het team zwakker was dan drie jaar eerder. Sterker nog, de Corriere della Sera stelde in een voorbeschouwing vast dat Celtic nooit sterker was geweest dan op dat moment.

De finale

De finale van het prestigieuze voetbaltoernooi vond plaats in het San Siro stadion in Milaan. Meer dan 20.000 Feyenoord-supporters, en minstens evenveel Schotse fans, hadden een plekje weten te bemachtigen in het met 53.000 toeschouwers volledig gevulde San Siro stadion. Voor de belangrijke Europacup 1 finale tegen Celtic passeerde trainer Ernst Happel in 1970 Eddy Treijtel, die in de aanloop naar de wedstrijd in de Nederlandse competitie een onzekere indruk had gemaakt, ten faveure van Eddy Pieters Graafland. Theo van Duivenbode was de eerste Nederlander die twee finales achter elkaar speelde.

Tien van de twaalf Feyenoorders die speelminuten kregen in de finale hadden overigens een Nederlands paspoort. De enige twee buitenlanders waren echter niet de minsten: de Oostenrijker Franz Hasil en Ove Kindvall uit Zweden.

Celtic begon , zoals verwacht, stormachtig aan de wedstrijd. Hoewel Feyenoord gaandeweg meer en meer grip op de Schotten kreeg, leek Celtic in de twintigste minuut op voorsprong te komen. Het doelpunt werd echter afgekeurd door de Italiaanse scheidsrechter Lo Bello. Niet veel later was het alsnog raak. Uit een afgelegde vrije schop, scoorde Tommy Gemmell met één van de knallende afstandsschoten waarom hij gevreesd was.

Tommy Gemmell scoort de openingstreffer voor Celtic
foto: onbekend

Wie dat doelpunt terugkijkt, ziet dat er ook in de wereld van de scheidsrechters de afgelopen decennia wel wat is veranderd. Arbiter Concetto Lo Bello uit Italië bedacht dat een plek achter de muur wel handig was op het moment dat Celtic de vrije trap mocht nemen. De muur voor de neus van Feyenoord-doelman Eddy Pieters Graafland werd hierdoor nog groter. Lo Bello moest zelfs aan de kant springen voor het afstandsschot van Tommy Gemmell.

Binnen vijf minuten maakte Feyenoord de 1-1, toen de Schotten een bal van Hasil niet wisten weg te krijgen. Via enkele Feyenoord hoofden bereikte de bal Rinus Israël die trefzeker inkopte. Na dat doelpunt nam Feyenoord de wedstrijd stevig in handen en ging op zoek naar de 2-1. Een doelpunt bleef echter uit.

Rinus Israël rent juichend weg na zijn gelijkmaker.
foto: ANP

Verrassend genoeg ging de wedstrijd in de tweede helft als een nachtkaars uit. Celtic had teveel gegeven en het middenveld werd regelmatig overlopen. Feijenoord had de wedstrijd in de normale speeltijd moeten beslissen, maar deed dat uiteindelijk pas in de 117e minuut, dankzij een fout van de doorgaans zo betrouwbare Billy McNeil.

De aanvoerder van Celtic schatte een lange bal vanaf het middenveld verkeerd in en probeerde met zijn maaiende armen nog wanhopig de bal met de hand weg te spelen. Hij raakte de bal, een penalty dus, maar gefloten werd er niet. De Celtic verdediger had de bal namelijk wel geraakt, maar niet genoeg om hem tegen te houden, zodat de bal alsnog bij Kindvall terecht kwam en scheidsrechter Lo Bello voordeel besloot te geven. De Zweedse spits twijfelde niet en werkte de bal, die nog een moeilijke stuit maakte, met een effectief lobje over de Schotse doelman.

Ove Kindvall scoort de beslissende 2-1 in de verlenging.
foto: onbekend

Dit bleek het de winnende treffer te zijn. Feyenoord was kampioen van Europa en aanvoerder Rinus Israël mocht de Europacup in ontvangst nemen. Het grootste succes uit de clubgeschiedenis was een feit.

Wedstrijdgegevens:
6 mei 1970:
Feyenoord 2-1 Celtic (na verlenging)
Doelpunten: 28´ 0-1  Gemmell, 32´ 1-1  Israël, 117´ 2-1  Kindvall
San Siro stadion Milaan
Toeschouwers: 53.000
Scheidrechter: Concetto Lo Bello (Italië)

Feyenoord:
Eddy Pieters Graafland; Piet Romeijn (107′, Guus Haak), Rinus Israël , Theo Laseroms, Theo van Duivenbode; Wim Jansen, Franz Hasil, Wim van Hanegem; Henk Wery, Ove Kindvall, Coen Moulijn.
Coach: Ernst Happel

Celtic:
Evan Williams; David Hay , Jim Brogan, Billy McNeill, Tommy Gemmell; Bobby Murdoch, Bertie Auld (77′ George Connelly), John Hughes; Jimmy Johnstone, Willy Wallace, Bobby Lennox.
Coach: Jock Stein

Feest in Rotterdam

In Nederland werden de helden van Milaan de volgende dag groots onthaald. Het vliegtuig met Feyenoord aan boord zou op Zestienhoven landen, maar daar hadden zich duizenden supporters verzameld. Het vliegveld was veranderd in een zee van in rood-witte club- kleuren gehulde Feyenoord-fans. Er werd daarom besloten uit te wijken naar Schiphol. Toen dat bekend werd, stroomde het vliegveld leeg en haastte de massa zich naar Rotterdam of naar de rijksweg in de hoop een glimp van de teambus op te vangen. Het vliegtuig keerde daarop om en landde alsnog op Zestienhoven.

Feijenoord en Rotterdam vieren feest na de gewonnen EC1 finale.
foto: Vincent Mentzel

Deels via een sluipweg werd de teambus naar het stadhuis van Rotterdam geloodst. Naar de achteringang welteverstaan, want voor het gebouw hadden zich honderdduizenden supporters verzameld, een ongekende mensenmassa, wachtend op het moment dat het team op het balkon zou verschijnen. Uiteraard werden ze niet teleurgesteld. Na het officiële ontvangst door de burgemeester van Rotterdam, betrad het team het balkon om de beker onder een daverende gejuich aan de verzamelde massa te tonen. Feyenoord had Nederland de eerste internationale voetbaltrofee in haar geschiedenis geschonken.

Ove Kindvall

Bengt Ove Kindvall (16 mei 1943) is een Zweed die doorgaans als spits speelde. Kindvall wordt door velen beschouwd als de beste spits die ooit voor Feyenoord heeft gespeeld. De Zweed scoorde in de 144 competitiewedstrijden die hij voor de club speelde 129 doel- punten, een gemiddelde van 0,9 doelpunten per wedstrijd. Lange tijd was hij de maat waaraan elke Feyenoord spits werd gemeten.

In 1971 keerde hij naar Zweden terug, waar hij van 1971 tot 1974 bij IFK Norrköping speelde en zijn carrière afsloot bij IFK Göteborg in het seizoen 1974-1975.

Kindvall speelde ook in het Zweedse nationale team. Hij nam deel aan het wereld-kampioenschap voetbal 1970 in Mexico en het wereldkampioenschap voetbal 1974 in het toenmalige West-Duitsland. In totaal speelde hij 43 wedstrijden voor het Zweedse nationale team en scoorde zestien doelpunten.

De legendarische Feijenoord spits Ove Kindvall
foto: onbekend

Voetbalcommentator Herman Kuiphof wist dat de naam Kindvall niet met een k-klank moest worden uitgesproken en noemde de voetballer "Tsjiendwal", wat de juiste uitspraak dichter benaderde. Veel sportliefhebbers dachten echter dat Kuiphof een rare manier van uitspreken had en gaven hem de bijnaam "Tsjuiphof" Het clubblad plaatste hierover een kritisch artikel op de voorpagina onder de titel "Tsjommentaar op Tsjuiphof". Ook het voetbalblad Voetbal International (toen nog een krant) liet zich niet onbetuigd en kopte na de Europacupwinst van Feyenoord: "De Tsjup is in de Tsjuip".

Kindval was de eerste buitenlandse topscorer van de Eredivisie in het seizoen 1967/1968. Zijn zoon Niclas Kindvall speelde ook professioneel voetbal, voor onder meer Hamburg

Bronnen en referenties
Voetbalcanon.nl, geocaching.nl, kentudezenog.nl, feijenoordgeschiedenis.nl, Voetbal International, NRC, Algemeen Dagblad